جذب سرمایه و اهمیت آن در استارتاپ‌ها
جذب سرمایه و اهمیت آن در استارتاپ‌ها

امکان ندارد در اکوسیستم استارتاپی فعالیت کنید و با مقوله جذب سرمایه روبه‌رو نشده باشید. این روزها اصطلاح جذب سرمایه(Fundraising) به یکی از متداول‌ترین اصطلاحات دنیای استارتاپی تبدیل شده است و تقریبا تمام کارآفرینان با آن مواجه هستند. اگر صاحب ایده ‌یا کسب‌و‌کاری هستید، بی شک بارها و بارها ضرورت این مفهوم در کسب‌وکارتان را به وضوح حس کردید.

 

    همه ما به خوبی می‌دانیم که انگیزه اصلی کسب‌وکارها، دستیابی به سود در جهت تداوم و توسعه فعالیت هست و دستیابی به این سود در وهله اول نیازمند طرح‌ریزی صحیح و دقیق مدل و برنامه تجاری و صرف زمان و هزینه کافی برای دسترسی به بازار هدف و جذب مشتریان هدف می‌باشد اما نکته‌ای که در این خصوص وجود دارد این است که اکثر کارآفرینانی که اقدام به ایجاد یک کسب‌وکار نوپا نموده اند، به این میزان از سرمایه برای پوشش هزینه‌های فعلی دسترسی ندارند و در واقع به یک سرمایه اولیه جهت راه‌اندازی و رساندن طرح به یک نقطه معین تا زمان رشد نیازمندند اما این سرمایه از کجا، چطور و توسط یه فرد یا گروهی تامین می شود؟ فرایند جذب آن به چه صورت است و چه مدت زمان ‌می‌برد؟ همه این‌ها سوال‌هایی اند که کارآفرینان در خلال راه اندازی کسب‌وکارشان با آن‌ها مواجه می‌شوند. در این مقاله قصد داریم مختصری از مفهوم جذب سرمایه و اهمیت آن در استارتاپ‌ها به شما بگوییم.

 

    خیلی از کارآفرینان در مرحله شروع کسب‌و‌کار و رساندن آن تا مرحله معینی از رشد با هزینه‌های متعددی روبه‌رو هستند که اغلب از توان مالی آن‌ها خارج است و از طرفی دیگر دولت و نهادهای دولتی نیز ساز و کار‌های درستی برای پوشش دهی این هزینه‌ها در نظر نگرفته اند. بنابراین کسب‌وکارها برای ادامه روند فعالیت ناچار به اتخاذ تدابیری در جهت جذب سرمایه می‌باشند. شاید اصطلاح بوت استرپینگ(Bootstrapping)، را بارها شنیده باشید. خیلی از صاحبان کسب‌وکار و کارآفرینانی که تازه شروع به راه اندازی یک کسب‌وکار نموده اند، به دلیل عدم دریافت حمایت‌های مالی، در نهایت مجبور به تامین سرمایه از محل دارایی و سرمایه شخصی خود می‌شوند ولی این در واقع آخرین راه‌حلی است که وجود دارد.

 

    معمولا تقسیم‌ بندی‌های مختلفی برای جذب سرمایه برای تامین مخارج کسب‌وکارها در مراحل مختلف وجود دارد که شامل موارد زیر اند:

 

  • روش‌های تامین مالی بر حسب زمان
  • روش‌های تامین مالی بر حسب محل
  • روش‌های تامین مالی بر اساس رسمیت( رسمی و غیررسمی بودن)
  • روش‌های تامین مالی بر اساس مراحل عمر

 

استارتاپ‌ها اغلب دارای یک چرخه حیات مشخص اند و مراحل جذب سرمایه و سرمایه گذاری در خلال این چهارچوب صورت می‌گیرد. مراحل مختلف چرخه عمر رشد استارتاپ‌ها به شرح زیر می‌باشد:

 

  • شکل گیری
  • ساخت محصول اولیه
  • تناسب محصول-بازار
  • رشد
  • بلوغ

 

فرایند جذب سرمایه در هر یک از این مراحل ممکن است اتفاق بیفتد. تحقیقاتی که پیش از این در خصوص فرایند جذب سرمایه استارتاپ‌ها صورت می‌گرفت، فرض را بر این می‌گذاشت که چرخه عمر استارتاپ‌ها کاملا منطبق بر چرخه جذب سرمایه و سرمایه گذاری آ‌ن‌ها است. در واقع به این مفهوم که شروع سرمایه گذاری دقیقا مصادف با شروع فعالیت استارتاپ‌ها و پایان آن منطبق بر پایان فعالیت آن‌ها است. این چهارچوب نظری، کاملا اشتباه است و به همین دلیل هم تئوری‌های نوین مبتنی بر ارائه یک چهارچوب مضاعف و دوگانه از این دو چرخه است که آن‌ها را در عین مستقل بودن، در ارتباط با هم بررسی می‌کند. در این تئوری این طور عنوان می‌شود که مراحل چرخه عمر سرمایه گذاری و جذب سرمایه( شامل ایجاد سرمایه گذاری، تداوم سرمایه گذاری و پایان سرمایه‌گذاری) در هر یک از مراحل چرخه عمر استارتاپ‌ می‌تواند اتفاق بیفتد.

 

معروف ترین روش‌های جذب سرمایه

 

۱. بوت استرپینگ (Bootstrapping)

    این روش در واقع آخرین راه جذب سرمایه از دید ‌کارآفرینان است. کارآفرینی و راه اندازی استارتاپ، بستری پر ریسک است و این ریسک‌ها عموما از نوع ریسک های زمانی و مالی اند. بوت استرپ به شیوه ای از تامین سرمایه گفته می‌شود که در آن فرد کارآفرین تصمیم می‌گیرد تا از سرمایه و پس انداز شخصی خود در فرایند کسب‌وکار استفاده کند. این روش در کنار ریسک مالی زیادی که برای شخص کارآفرین دارد‌، دارای برخی فواید مثل محافظت شرکت از نفوذ سایر افراد و مصون بودن در برابر قرض و بدهی به دیگران نیز هست. برخی از کارآفرینان این روش تامین مالی را نسبت به سایر روش‌ها ترجیح می‌دهند.

 

۲. دریافت وام و تسهیلات دولتی

اخذ وام‌های تجاری از بانک‌ها، نهادها و موسسات دولتی، یکی از راه‌های متداول دیگری است که کارآفرینان برای جذب سرمایه انتخاب ‌می‌کنند. دریافت این نوع تسهیلات وابسته به رتبه اعتباری کسب‌وکار است و این نکته بسیار مهمی است که باید مورد توجه قرار بگیرد؛ چون موسسات مربوطه گردش حساب مالی آن‌ها را چک کرده و بعد از اطمینان نسبت به بازپرداخت مبالغ مربوطه اقدام می‌نماید

 

۳. جذب سرمایه از فرشتگان کسب‌وکار

یکی از دیگر روش‌های معمول جذب سرمایه، کمک گرفتن از سرمایه گذاران فرشته یا همان فرشتگان کسب‌وکار(Angle investors) است. فرشتگان کسب‌وکار در واقع سرمایه گذاران خصوصی با درآمد بالا هستند که در ازای دریافت درصدی از سهام کسب‌وکارها از آنان حمایت مالی می‌کنند. این افراد عمدتا اشخاصی هستند که درصدی از سبد سرمایه گذاری خود را به سرمایه گذاری در کسب وکارهای نوپا اختصاص می دهند و در کنار آن، به عنوان یک حامی و مشاور، آنان را  همراهی می‌کنند.

 

۴. جذب سرمایه از طریق سرمایه گذاری جمعی

یکی دیگر از راه‌های جذب سرمایه، توسل به سرمایه گذاری جمعی یا کراود فاندینگ (Crowdfunding) است. پلتفرم‌های سرمایه گذاری‌های جمعی در واقع زیرساخت‌های سرمایه گذاری نوین هستند که با ظهور پدیده اقتصاد مشارکتی ( sharing economy) شکل گرفته اند. سرمایه گذاری جمعی یکی از بهترین راه‌ها برای شناساندن محصول شما به دیگران است. به کمک این پلتفرم شما می‌توانید سرمایه بسیار زیادی برای کسب‌وکارتان جذب کنید.

 

۵. جذب سرمایه از طریق شتابدهنده‌ها و مراکز رشد

شتابدهنده‌ها و مراکز رشد اغلب به منزله کمپ‌های موقتی برای استقرار کوتاه مدت استارتاپ‌ها و ارائه خدمات متعددی مثل آموزش، مشاوره، فضای کار اشتراکی و همچنین خدمات سرمایه گذاری است. سرمایه گذاری که در شتابدهنده‌ها بر روی استارتاپ‌ها صورت می‌گیرد، با همکاری ‌برخی‌ از فرشتگان کسب‌وکار و شرکت‌های سرمایه گذاری خطر پذیر انجام می‌پذیرد. شتابدهنده‌ها و مراکز رشد در این قسمت بیشتر نقش حلقه اتصالی بین این دو را بازی می‌کنند. عضویت در چرخه شتابدهی شتابدهنده‌ها نیز یکی از راه‌های مناسب برای جذب سرمایه است.

 

۶. جذب سرمایه از طریق سرمایه گذاری خطرپذیر

شرکت‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر یکی دیگر از انواع روش‌های جذب سرمایه است که کسب‌وکارها به آن متوسل می‌شوند. این شرکت‌ها در قالب یک ساختار حقوقی به فعالیت می‌پردازند و در ازای دریافت درصدی از سهام، کسب‌وکارها را از نظر مالی حمایت می‌کنند.  

 

۷.جذب سرمایه از طریق شراکت

برخی از کسب‌وکارهای نوپا از طریق شراکت با شرکت های بزرگ، در راستای جذب سرمایه اقدام می‌کنند. پیوستن به شرکت‌های بزرگ به عنوان یکی از زیرمجموعه‌ها با عملکرد مستقل نه تنها به برندسازی استارتاپ کمک کرده و برخی زیرساخت‌های تبلیغاتی را برایش مهیا می‌کند، بلکه در راستای تامین مالی نیز به آن‌ها کمک می‌کند.

جذب سرمایه همواره یکی از مهم‌ترین اهداف استارتاپ‌ها است و آگاهی نسبت به روش‌های جذب سرمایه جزو کلیدی‌ترین وظایف آن‌هاست. هر یک از روش‌های فوق دارای شرایط، مزایا و معایب خاص خود هستند و ما در دوره جذب سرمایه جهش آکادمی به طور کامل به تشریح هر یک از آن‌ها خواهیم پرداخت. ما در دوره جذب سرمایه جهش اکادمی به تفضیل در مورد هر یک از این روش‌ها توضیح داده و مهارت‌های لازم برای قدم برداشتن در هر یک از آن‌ها را نیز برای ما خواهیم گفت. برای شرکت در دوره جذب سرمایه جهش آکادمی می‌توانید اینجا کلیک کنید.